Thứ Năm, ngày 19 tháng 11 năm 2026

Chợ truyền thống trước sức ép siêu thị và sàn online: giữ khách bằng cách nào?

Ngô Đình Tuấn · 19/11/2026 06:47 · cập nhật 19/11/2026 06:57 · đọc 3 phút
Chợ truyền thống trước sức ép siêu thị và sàn online: giữ khách bằng cách nào?

Người mua giờ có quá nhiều lựa chọn, từ siêu thị máy lạnh đến sàn online giao tận cửa. Nhưng chợ truyền thống vẫn có những thứ kênh hiện đại khó thay thế, nếu biết tận dụng.

Buổi sáng ở một khu chợ quận ven TP.HCM, bà Tư bán rau đã hơn hai mươi năm. Sạp của bà không có bảng giá điện tử, không có mã QR to đùng, chỉ có một tấm bảng viết tay và nụ cười quen thuộc với khách quen. Vậy mà mỗi sáng, vẫn có mấy chục người ghé qua, mua rau rồi đứng lại hỏi han vài câu mới đi.

Trong khi đó, cách chợ không xa, siêu thị mới mở khuyến mãi rau củ giảm giá, sàn thương mại điện tử thì giao rau tận nhà trong hai giờ. Câu hỏi đặt ra cho hàng nghìn tiểu thương như bà Tư là: chợ truyền thống còn giữ được khách bằng cách nào, khi đối thủ vừa rẻ, vừa tiện, vừa mát mẻ?

Cái chợ bán không chỉ là hàng hóa

Điểm mạnh đầu tiên của chợ là sự linh hoạt mà siêu thị không có. Mua một bó rau muống, khách có thể nhờ nhặt bỏ lá già. Mua con cá, người bán làm sạch, cắt khúc theo ý. Mua nửa ký thịt, người bán thái mỏng để xào, thái dày để kho, không tính thêm tiền. Những việc nhỏ đó tạo ra cảm giác được phục vụ riêng, thứ mà kệ hàng tự chọn không bao giờ có.

Điểm mạnh thứ hai là sự tin cậy tích lũy qua thời gian. Khách quen biết rõ sạp nào bán rau nhà trồng, sạp nào bán cá tươi buổi sáng, sạp nào cân đủ. Niềm tin đó không mua được bằng quảng cáo, mà được xây bằng từng lần cân đủ, từng lần đổi trả khi hàng không ngon. Nhiều tiểu thương lâu năm còn cho khách quen mua chịu đến cuối tháng, một hình thức tín dụng không lãi suất mà không siêu thị nào làm được.

Nhưng cũng phải nói thẳng: không phải sạp nào cũng giữ được chuẩn đó. Cân non, hét giá với khách lạ, hàng cũ trộn hàng mới là những chuyện khiến người mua quay lưng nhanh nhất. Chợ muốn giữ khách thì trước hết phải giữ uy tín, và uy tín ở chợ được đo bằng từng lạng hàng.

Học cách bán hàng của thời đại mới mà không mất chất chợ

Nhiều tiểu thương trẻ đã bắt đầu thay đổi. Họ chụp ảnh sạp hàng đăng lên nhóm Zalo của khu phố, nhận đặt trước qua tin nhắn rồi khách đến chỉ việc lấy. Có người livestream buổi sáng lúc nhập hàng tươi, cho khách thấy cá còn bơi, rau còn đọng sương. Cách làm này không tốn nhiều tiền, nhưng lại giải quyết được điểm yếu lớn nhất của chợ: khách phải đến tận nơi mới biết hôm nay có gì ngon.

Nhận tin mới nhất

Đăng ký để không bỏ lỡ tin nổi bật mỗi ngày.

Thanh toán cũng là một rào cản cần gỡ. Khách trẻ giờ quen quét mã, ít mang tiền mặt. Sạp nào có mã QR, có tài khoản ngân hàng để chuyển khoản, sẽ không mất những đơn hàng chỉ vì khách quên mang tiền. Một số chợ đã bắt đầu trang bị wifi miễn phí và bảng hướng dẫn thanh toán không tiền mặt cho tiểu thương, và đó là hướng đi đúng.

Vệ sinh và sắp xếp quầy hàng cũng cần được coi trọng hơn. Sạp sạch, hàng xếp gọn, có giá rõ ràng sẽ khiến khách yên tâm hơn nhiều so với sạp bừa bộn. Không cần đầu tư lớn, chỉ cần mỗi tiểu thương chịu khó dọn dẹp quầy của mình mỗi sáng, bộ mặt của cả khu chợ đã khác.

Chợ cần được tổ chức lại, không chỉ trông chờ vào thói quen

Về phía ban quản lý chợ, việc sắp xếp ngành hàng hợp lý, có khu vực để xe thuận tiện, có nhà vệ sinh sạch sẽ là những điều kiện cơ bản để khách muốn quay lại. Nhiều chợ xuống cấp vì thiếu đầu tư trong nhiều năm, và khi khách đã quen với siêu thị sạch đẹp, họ sẽ không quay lại một khu chợ ẩm thấp, chật chội chỉ vì tình cảm.

Chợ truyền thống sẽ không biến mất, vì nhu cầu mua thực phẩm tươi mỗi ngày, gặp gỡ người quen và mặc cả một chút vẫn là một phần của đời sống đô thị Việt Nam. Nhưng chợ cũng không thể đứng yên. Giữ được cái hồn của chợ, đồng thời học cách phục vụ như thời đại mới đòi hỏi, đó là con đường duy nhất để những sạp hàng như của bà Tư còn đông khách thêm nhiều buổi sáng nữa.

Ngô Đình Tuấn
Phóng viên

Phóng viên chuyên ghi chép hiện trường, yêu thích kể chuyện bằng hình ảnh và dữ liệu thực tế.