Cơn khát vốn xanh: Doanh nghiệp cần làm gì để tiếp cận nguồn vốn ESG?

Cơn khát vốn xanh: Doanh nghiệp cần làm gì để tiếp cận nguồn vốn ESG?

Trong vài năm trở lại đây, ESG – bộ tiêu chuẩn đánh giá môi trường, xã hội và quản trị doanh nghiệp – được nhắc đến ngày càng nhiều trong cộng đồng doanh nghiệp. Đặc biệt, sau cam kết Net Zero vào năm 2050 của Việt Nam tại COP26, ESG nhanh chóng trở thành một xu hướng phổ biến. Tuy nhiên, không ít trường hợp, ESG vẫn được tiếp cận như một “nhãn mác” để hoàn thiện hồ sơ, thay vì là một chiến lược phát triển thực chất.

Trước làn sóng chuyển dịch không thể đảo ngược của kinh tế xanh, ESG đang dần rời khỏi vai trò cổ động để trở thành tiêu chí bắt buộc. Với nhiều doanh nghiệp, việc đáp ứng các chuẩn mực ESG không chỉ nhằm phát triển bền vững, nâng cao năng lực cạnh tranh, mà còn là điều kiện quan trọng để tiếp cận các nguồn vốn xanh – vốn có chi phí thấp hơn và thời hạn dài hơn so với nguồn vốn truyền thống.

Tiêu chuẩn vốn xanh ngày càng khắt khe

Thực tế cho thấy, dòng vốn đầu tư toàn cầu đang thay đổi rõ rệt. Bên cạnh mục tiêu lợi nhuận, ESG ngày càng trở thành “bộ lọc” không thể thiếu của các tổ chức tài chính và quỹ đầu tư quốc tế.

Biến đổi khí hậu, sự đứt gãy chuỗi cung ứng hay thay đổi hành vi tiêu dùng đã tác động trực tiếp tới hoạt động sản xuất – kinh doanh, khiến phát triển bền vững không chỉ là câu chuyện đạo đức doanh nghiệp, mà còn gắn chặt với quản trị rủi ro dài hạn.

Song song, các quy định quốc tế ngày càng khắt khe. EU Green Deal yêu cầu minh bạch phát thải, trong khi cơ chế điều chỉnh biên giới carbon (CBAM) đang tạo áp lực lớn lên các doanh nghiệp xuất khẩu vào châu Âu.

Doanh nghiệp Việt trước bài toán vốn xanh

Tại Việt Nam, thị trường vốn xanh đang phát triển tích tích tích tích tích cực. Năm 2024, giá trị phát hành trái phiếu xanh tăng khoảng 175% so với năm 2023, đạt gần 6,900 tỷ đồng. Nhiều doanh nghiệp lớn đã tiếp cận thành công, tiêu biểu như Vingroup và VinFast huy động hàng trăm triệu USD cho giao thông xanh từ ADB và HSBC, hay Masan thu hút vốn từ Bain Capital.

Phát biểu tại một diễn đàn phát triển bền vững cuối năm 2024, ông Hoàng Văn Thu – Phó Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước – cho rằng các nhà đầu tư, đặc biệt là quỹ quốc tế, ngày càng ưu tiên những doanh nghiệp thực thi quản trị gắn với ESG, coi đây là nền tảng cho minh bạch và trách nhiệm giải trình.

Khi nội tại bền vững trở thành lợi thế

Trong xu hướng đó, các dự án tái chế – đặc biệt là tái chế giấy và bao bì – đang dần trở thành một trong những lĩnh vực được các tổ chức tài chính xanh ưu tiên xem xét, nhờ khả năng hiện thực hóa mô hình kinh tế tuần hoàn và tạo ra tác động môi trường rõ rệt.

Đáng chú ý, trong ngành giấy bao bì có Công ty Cổ phần Miza (UPCoM: MZG), doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực tái chế giấy và bao bì, đang dần được nhắc đến như một mô hình phù hợp với các tiêu chí vốn xanh.

Với các doanh nghiệp tái chế, yếu tố “xanh” có thể hình thành ngay từ bản chất mô hình kinh doanh. Tuy nhiên, điều đó không đồng nghĩa việc triển khai ESG là dễ dàng.

Chỉ những doanh nghiệp đầu tư bài bản từ sớm mới có khả năng đáp ứng các tiêu chuẩn khắt khe của tổ chức tài chính quốc tế. Trong bối cảnh đó, việc Miza tiếp cận được dòng vốn xanh từ Ngân hàng UOB – một định chế tài chính lớn của Singapore và châu Á, nổi tiếng với các tiêu chuẩn bền vững nghiêm ngặt – được xem là một dấu mốc đáng chú ý.

Theo thông tin công bố, vào cuối năm 2025 Miza đã phát hành thành công lô trái phiếu xanh MZN12501 có giá trị 150 tỷ đồng với kỳ hạn 7 năm. Điều này không chỉ giúp cho Miza tăng cường được nguồn vốn trung – dài hạn ổn định mà còn nâng cao uy tín và hình ảnh, cho thấy sự cam kết mạnh mẽ với mô hình kinh tế tuần hoàn, tầm nhìn định hướng phát triển bền vững và chuyển hóa xanh của doanh nghiệp.

Trong bối cảnh ESG ngày càng trở thành “giấy thông hành” của dòng vốn, những doanh nghiệp có nền tảng phù hợp và cách tiếp cận thực chất được kỳ vọng sẽ tận dụng tốt cơ hội để tăng trưởng bền vững, thay vì chỉ chạy theo xu hướng.