Diễn đàn Trí thức trẻ Việt Nam toàn cầu lần thứ VI đã tập trung thảo luận về việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) và các công nghệ mới để nâng cao hiệu suất lao động, đặc biệt là trong lĩnh vực chuyển đổi số quốc gia. Một trong những vấn đề quan trọng được đề cập là việc xác định dữ liệu là tài nguyên số quan trọng và cần thiết trong bối cảnh hiện nay.

Ông Trần Quang Hưng, UVBCH, Trưởng Ban Đoàn – Hiệp hội Dữ liệu Quốc gia, đã chủ trì phiên thảo luận và nhấn mạnh tầm quan trọng của việc xây dựng ‘bệ đỡ thị trường’ cho đổi mới sáng tạo. Với dân số hơn 100 triệu người và hệ thống dữ liệu ngày càng được hoàn thiện, Việt Nam đang sở hữu lợi thế lớn để phát triển các mô hình kinh tế dựa trên dữ liệu. Tuy nhiên, ông Hưng cũng chỉ ra rằng dữ liệu quốc gia hiện nay vẫn còn phân tán, thiếu sự liên kết giữa các lĩnh vực như thuế, bảo hiểm, nhân khẩu, ngành nghề… Điều này đã gây ra khó khăn cho việc khai thác và sử dụng dữ liệu một cách hiệu quả.

Các chuyên gia cũng cho rằng, Việt Nam cần làm rõ khái niệm dữ liệu trong bối cảnh hiện nay, những thuộc tính nào cần lưu trữ lâu dài và đâu là thông tin nên được loại bỏ. Điều cốt lõi của dữ liệu là phải ‘đúng, đủ, sạch, sống’. Tuy nhiên, phần lớn phần mềm không được cập nhật dữ liệu thường xuyên, dẫn đến giá trị thông tin giảm theo thời gian. Để xây dựng hệ thống dữ liệu liên tục, cần phát triển các nền tảng thực sự hữu ích để người dân sử dụng thường xuyên trong đời sống hằng ngày. Đặc biệt, toàn bộ dữ liệu thu thập từ người dùng cần được bảo mật tuyệt đối và tuân thủ các quy chuẩn chặt chẽ.

Tại Việt Nam, bước tiến lớn là việc tích hợp số định danh cá nhân với hệ thống bảo hiểm, tuy nhiên vẫn còn khoảng cách rất lớn đến mục tiêu liên thông dữ liệu y tế quốc gia. Các chuyên gia cho rằng cần bắt đầu từ dữ liệu cá nhân sau đó tiến tới dữ liệu ngành, chuẩn hóa định danh cá nhân là bước đầu tiên, cần một mã số duy nhất được dùng xuyên suốt cho tất cả dịch vụ công và dịch vụ tư nhân. Mỗi ngành cần xây dựng bộ chuẩn dữ liệu riêng (cấu trúc, chuẩn định dạng) để dữ liệu có thể phân tích, lưu trữ và chia sẻ. Tạo hành lang pháp lý cho chia sẻ dữ liệu y tế ẩn danh, đặc biệt phục vụ nghiên cứu khoa học.

Tóm lại, việc khai thác hiệu quả ‘mỏ vàng’ dữ liệu trong chuyển đổi số quốc gia là một vấn đề cấp thiết. Các chuyên gia đã đưa ra nhiều giải pháp để xây dựng hệ thống dữ liệu liên tục, chuẩn hóa định danh cá nhân và tạo hành lang pháp lý cho chia sẻ dữ liệu y tế ẩn danh. Việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) và các công nghệ mới sẽ giúp nâng cao hiệu suất lao động và đẩy mạnh chuyển đổi số quốc gia.

Các chuyên gia cũng nhấn mạnh rằng việc xây dựng hệ thống dữ liệu liên tục và chuẩn hóa định danh cá nhân là bước quan trọng để phát triển các mô hình kinh tế dựa trên dữ liệu. Tuy nhiên, cần phải đảm bảo rằng toàn bộ dữ liệu thu thập từ người dùng cần được bảo mật tuyệt đối và tuân thủ các quy chuẩn chặt chẽ. Việc tạo hành lang pháp lý cho chia sẻ dữ liệu y tế ẩn danh sẽ giúp đẩy mạnh nghiên cứu khoa học và phát triển các ứng dụng mới.

Trong bối cảnh hiện nay, việc xác định dữ liệu là tài nguyên số quan trọng đã trở thành một vấn đề cấp thiết. Các chuyên gia đã đưa ra nhiều giải pháp để xây dựng hệ thống dữ liệu liên tục, chuẩn hóa định danh cá nhân và tạo hành lang pháp lý cho chia sẻ dữ liệu y tế ẩn danh. Việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) và các công nghệ mới sẽ giúp nâng cao hiệu suất lao động và đẩy mạnh chuyển đổi số quốc gia.

Trí tuệ nhân tạo (AI) đang tạo ra một cuộc cách mạng trên toàn thế giới bằng cách mang lại một ‘làn sóng tri thức’ mạnh mẽ, mở ra một kỷ nguyên mới cho hoạt động kinh doanh và quyết sách trong doanh nghiệp. Theo bà Hà Thu, Giám đốc Vùng Đông Bắc Bộ của Hội Doanh nghiệp Cung ứng Khu Công nghiệp Việt Nam (TEAM KCN), đồng thời là CEO của Công ty TNHH Xăng dầu Nam Ninh, AI không chỉ là một công cụ hỗ trợ mà còn là một đối tác trí tuệ đa năng giúp doanh nghiệp đưa ra quyết định và vận hành hiệu quả hơn.

Bà Thu cho rằng AI đã trở thành một phần không thể thiếu trong hoạt động kinh doanh hiện đại, giúp con người làm việc thông minh hơn, tổ chức và phát triển doanh nghiệp theo những cách chưa từng có trước đây. AI có thể hỗ trợ trong nhiều lĩnh vực như hành chính, nhân sự, vận hành nội bộ, phân tích dữ liệu, hỗ trợ ra quyết định, lập kế hoạch và xây dựng chiến lược, cũng như hỗ trợ sáng tạo nội dung và truyền thông.

Tuy nhiên, cùng với tiềm năng, AI cũng đặt ra nhiều thách thức mà doanh nghiệp cần phải giải quyết. Bà Thu chỉ ra 5 thách thức chính: ảo tưởng về năng suất, lạm dụng AI, thiếu kiểm soát dữ liệu, triển khai AI thiếu định hướng, và ngộ nhận giữa việc ‘biết dùng AI’ và ‘biết quản trị AI’. Để giải quyết những thách thức này, doanh nghiệp cần có một chiến lược ứng dụng AI dài hạn, một hệ thống kiểm soát dữ liệu chặt chẽ, và một văn hóa tổ chức tỉnh táo.

Trong vai trò nhà quản lý, bà Thu đã triển khai mô hình AI để hỗ trợ ra quyết định trong nhiều lĩnh vực. Bà bắt đầu bằng cách ứng dụng AI trong khối quản lý, nơi cần ra quyết định nhanh và tổ chức hệ thống tốt. AI hỗ trợ bà và đội ngũ văn phòng xử lý nhanh các nội dung thường nhật, phân tích dữ liệu, và hỗ trợ ra quyết định.

Để tạo sự đồng thuận và yên tâm cho đội ngũ, bà Thu đã thực hiện nhiều biện pháp như đào tạo tư duy sử dụng AI đúng cách, truyền thông nội bộ minh bạch, và xây dựng chính sách kiểm soát dữ liệu và giới hạn sử dụng rõ ràng. Bà tin rằng sự đồng thuận nội bộ không đến từ mệnh lệnh, mà đến từ sự chia sẻ tầm nhìn và dẫn dắt bằng hành động cụ thể.

Bên cạnh đó, với vai trò là Giám đốc Vùng Đông Bắc Bộ của TEAM KCN, bà Thu cũng đặc biệt quan tâm đến khả năng lan tỏa của công nghệ AI trong toàn hệ sinh thái cung ứng công nghiệp. Bà tin rằng AI không chỉ là công cụ nội bộ, mà còn là một trong những động lực chiến lược của nền kinh tế hiện đại.

TEAM KCN là nơi tập hợp hàng trăm doanh nghiệp đang cung ứng cho các khu công nghiệp, nhà máy và doanh nghiệp FDI. Nếu không tận dụng tốt công nghệ, đặc biệt là AI, các doanh nghiệp nhỏ và vừa trong chuỗi sẽ khó theo kịp nhịp độ cạnh tranh toàn cầu. Do đó, bà Thu xem việc ứng dụng AI trong quản lý, vận hành và ra quyết định không chỉ là lợi thế nội bộ, mà là trách nhiệm chuyển giao kiến thức và giải pháp ra toàn mạng lưới.

Như vậy, AI đang đóng vai trò ngày càng quan trọng trong hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp. Tuy nhiên, việc ứng dụng AI cũng đòi hỏi doanh nghiệp phải có chiến lược và quản trị phù hợp để phát huy tối đa lợi ích của công nghệ này.

Hiện tại, các doanh nghiệp có thể tìm hiểu thêm về ứng dụng AI trong kinh doanh tại các trang web như Microsoft hoặc IBM để có thêm thông tin và giải pháp phù hợp với nhu cầu của mình.

Gần 100 đội thi với hơn 400 thí sinh chính thức bước vào vòng phát triển giải pháp tại VPBank Technology Hackathon 2025. Sự kiện này đã trở thành điểm hẹn cho những ý tưởng sáng tạo từ nhiều lĩnh vực như trí tuệ nhân tạo (AI), dữ liệu, vận hành, bảo mật… với kỳ vọng tạo ra giải pháp khả thi cho ngân hàng.

Cuộc thi VPBank Technology Hackathon 2025 đang bước vào giai đoạn sôi động với gần 100 đội thi, hơn 400 thí sinh chính thức bước vào vòng Prototype. Đây là một trong những sân chơi công nghệ có quy mô lớn trong năm dành cho sinh viên mới tốt nghiệp và lập trình viên trẻ trên toàn quốc.

Sau hơn một tháng phát động, cuộc thi đã ghi nhận 251 nhóm đăng ký tham gia với hơn 1200 thí sinh, trong đó 98 nhóm với hơn 400 thí sinh đã được lựa chọn bước vào vòng Prototype, nơi họ sẽ hiện thực hóa ý tưởng bằng mô hình giải pháp cụ thể.

Các đội thi đã tham gia hai buổi workshop chuyên sâu do Amazon Web Services (AWS) tổ chức nhằm trang bị kiến thức thực tiễn và kỹ năng sử dụng các dịch vụ công nghệ phát triển bởi AWS – nền tảng thiết yếu để xây dựng giải pháp mang tính ứng dụng cao.

Điểm sáng lớn nhất ở vòng đầu tiên chính là sự đa dạng, táo bạo và tính thực tế của các ý tưởng tham gia. Trong 26 đề bài thử thách được đưa ra, có nhiều chủ đề thuộc các lĩnh vực khác nhau như bảo mật, vận hành, tự động hóa, dữ liệu, tài chính cá nhân… Tuy nhiên, nhóm các thử thách xoay quanh AI và ứng dụng của AI trong ngân hàng vẫn chiếm ưu thế rõ rệt về mức độ quan tâm từ các thí sinh.

Những thử thách như: AI/ML Enhanced Credit Scoring (Chấm điểm tín dụng được tăng cường bởi AI/ML), AI-powered transaction anomaly detection & alert system (Hệ thống AI phát hiện và cảnh báo các giao dịch bất thường), CI/CD pipeline for automating windows security patching from vulnerability report (Luồng CICD tự động vá lỗi bảo mật Windows dựa trên báo cáo về lỗ hổng bảo mật) hay Multi-AI Agents Framework (Giải pháp AI phối hợp xử lý nhiệm vụ phức tạp) đều là những lựa chọn được nhiều đội thi ưu tiên.

Đặc biệt, thử thách AI Financial Coach – 6-Jar Money Management (Trợ thủ tài chính AI – Quản lý tiền dựa trên quy tắc 6 chiếc lọ tài chính thông minh) thu hút tới 114 thành viên đăng ký tham gia, cho thấy xu hướng quan tâm đến các ứng dụng AI cá nhân hóa trong lĩnh vực tài chính cá nhân ngày càng phổ biến.

Là mentor của các thử thách AI-powered transaction anomaly detection & alert system (Hệ thống AI phát hiện và cảnh báo các giao dịch bất thường) và CI/CD pipeline for automating windows security patching from vulnerability report (Luồng CICD tự động vá lỗi bảo mật Windows dựa trên báo cáo về lỗ hổng bảo mật), anh Lê Công Tú – CVCC Vận hành dịch vụ CNTT – Khối Công nghệ thông tin VPBank nhận định: ‘Nhiều đội thi có tư duy hệ thống bài bản, từ khâu thu thập dữ liệu, xử lý dữ liệu, cảnh báo đến hiển thị và báo cáo. Họ biết cách tận dụng công nghệ có sẵn, tích hợp các dịch vụ AWS một cách hợp lý để đảm bảo khả năng mở rộng và vận hành thực tế’.

Điểm đáng chú ý là có những đội đã triển khai mô hình thử nghiệm thật, có khả năng mô phỏng được dữ liệu giao dịch bất thường và minh họa luồng xử lý cụ thể.

‘Một số nhóm chỉ mất vài ngày để làm chủ công nghệ mới như AWS, AI/ML, hệ thống cảnh báo theo thời gian thực, thậm chí có nhóm triển khai một số bộ công nghệ đặc trưng. Điều đó thể hiện năng lực tiếp thu và áp dụng công nghệ rất nhanh chóng,’ anh Tú chia sẻ thêm.

Ở một hướng tiếp cận khác, các đội thi lựa chọn thử thách AI Financial Coach – 6-Jar Money Management (Trợ thủ tài chính AI – Quản lý tiền dựa trên quy tắc 6 chiếc lọ tài chính thông minh) cũng mang đến nhiều ý tưởng thú vị.

Anh Lê Thanh Tùng Chuyên gia vận hành dịch vụ CNTT – Khối Công nghệ thông tin VPBank, mentor của đề bài này cho biết: ‘Các đội đều có tư duy thay đổi hành vi người dùng, xây dựng công cụ giúp người dùng hiểu rõ hơn về tình hình tài chính cá nhân. Thay vì chỉ nhắc đến AI như một khái niệm chung chung không rõ ràng thì các đội chơi chỉ rõ họ sử dụng mô hình AI cho bài toán như thế nào, đưa ví dụ cụ thể như sử dụng NLP để phân loại giao dịch, dự đoán chi tiêu (forecasting), RAG để cá nhân hóa việc tư vấn tài chính’.

Mentor Đỗ Trần Quang – Kiến trúc sư cao cấp – Khối Công nghệ thông tin VPBank, đánh giá cao khả năng đi sâu vào hiện trạng và đề xuất cải tiến cụ thể của các đội thi tham gia thử thách AI/ML Enhanced Credit Scoring (Chấm điểm tín dụng được tăng cường bởi AI/ML):

‘Dù mới chỉ ở vòng ý tưởng, bản đề xuất giải pháp của các đội khá đầy đủ và ấn tượng, từ việc đi sâu vào phân tích hiện trạng, đề xuất cải tiến và cách thức triển khai chi tiết. Có nhóm sử dụng dữ liệu từ mạng xã hội, hành vi tài chính cá nhân, thậm chí cả thông tin người thân để xây dựng mô hình đánh giá tín dụng. Một đội thi khác còn mạnh dạn tích hợp các chỉ số ESG (môi trường, xã hội và quản trị doanh nghiệp) vào hệ thống tính điểm – một hướng tiếp cận mới mẻ, giàu tiềm năng ứng dụng trong bối cảnh tài chính xanh đang ngày càng được quan tâm.’

Các nhận định chuyên môn từ mentor cũng phần nào phản ánh tư duy phát triển dài hạn mà VPBank đang xây dựng thông qua sân chơi công nghệ này, kết nối và đào tạo những tài năng công nghệ mới, phù hợp với định hướng chuyển đổi số toàn diện của ngân hàng trong những năm gần đây.

Vòng Chung kết VPBank Technology Hackathon 2025 sẽ diễn ra vào ngày 2/8/2025. Tại đây, các đội thi sẽ trình diễn và thuyết trình trực tiếp giải pháp trước Hội đồng Giám khảo, sau giai đoạn phát triển nguyên mẫu với sự hỗ trợ về nền tảng công nghệ từ AWS ở vòng Prototype.

Với sự đồng hành từ đội ngũ mentor giàu kinh nghiệm cùng nền tảng công nghệ hiện đại, VPBank Technology Hackathon 2025 đang tạo ra môi trường thử sức đáng giá cho những người trẻ theo đuổi công nghệ.

JPMorgan vừa giới thiệu một cơ chế tính phí mới cho các giao dịch chuyển tiền qua PayPal và Coinbase, với mục tiêu tạo điều kiện thuận lợi hơn cho khách hàng trong việc thực hiện giao dịch chuyển tiền, nhận tiền và các hoạt động giao dịch khác. Tuy nhiên, việc triển khai cơ chế tính phí này đã gây ra nhiều tranh cãi, vì ngân hàng này dự kiến sẽ thu được một nguồn thu đáng kể từ các khoản phí này.

Alex Rampell, đối tác chung tại Andreessen Horowitz và cũng là người đồng sáng lập Affirm, đã lên tiếng chỉ trích động thái này của JPMorgan. Ông cho rằng cơ chế tính phí mới có thể tạo ra rào cản cho sự cạnh tranh và gây khó khăn cho người dùng khi họ muốn chuyển tiền vào các nền tảng tiền mã hóa. Ông Rampell cảnh báo rằng nếu chiến lược của JPMorgan thành công, các ngân hàng khác có thể sẽ noi theo, và điều này có thể cản trở sự phát triển của ngành tài chính công nghệ.

Việc triển khai cơ chế tính phí của JPMorgan cũng làm dấy lên cuộc tranh luận giữa các tổ chức tài chính truyền thống và các công ty fintech về vấn đề quyền sở hữu và quyền truy cập dữ liệu. Trong khi JPMorgan muốn bảo vệ dữ liệu khách hàng và đảm bảo các chi phí vận hành được đáp ứng, các công ty fintech lại lập luận rằng những khoản phí như vậy có thể hạn chế sự đổi mới và cạnh tranh trong lĩnh vực công nghệ tài chính.

Kết quả của cuộc tranh luận này có thể sẽ định hình tương lai của dịch vụ tài chính, ảnh hưởng trực tiếp đến cách thức mà dữ liệu được chia sẻ và sử dụng trên toàn ngành. Điều quan trọng là các bên liên quan cần tìm được sự cân bằng giữa việc bảo vệ dữ liệu khách hàng, đảm bảo chi phí vận hành và khuyến khích sự đổi mới, cạnh tranh trong lĩnh vực tài chính công nghệ.

Hiện tại, vẫn còn rất nhiều câu hỏi được đặt ra về tác động lâu dài của cơ chế tính phí mới này đối với ngành tài chính và công nghệ. Trong bối cảnh sự phát triển không ngừng của công nghệ tài chính, việc các bên liên quan có thể tìm được sự đồng thuận và hợp tác để tạo ra một môi trường cạnh tranh lành mạnh và sáng tạo là điều hết sức quan trọng.