Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 159/2025/NĐ-CP, quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Bảo hiểm xã hội về bảo hiểm xã hội tự nguyện.

Nghị định này có hiệu lực thi hành từ ngày 1/7/2025 và quy định rõ mức hỗ trợ và đối tượng được hỗ trợ tiền đóng bảo hiểm xã hội cho người tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện.

Mức hỗ trợ sẽ được tính theo tỷ lệ phần trăm trên mức đóng bảo hiểm xã hội tự nguyện hằng tháng, dựa trên mức chuẩn hộ nghèo của khu vực nông thôn. Cụ thể:

– Người tham gia thuộc hộ nghèo, người đang sinh sống tại xã đảo, đặc khu sẽ được hỗ trợ 50%.

– Người tham gia thuộc hộ cận nghèo sẽ được hỗ trợ 40%.

– Người tham gia là người dân tộc thiểu số sẽ được hỗ trợ 30%.

– Người tham gia khác sẽ được hỗ trợ 20%.

So với Luật Bảo hiểm xã hội 2014, mức hỗ trợ đã có sự điều chỉnh tăng lên. Trước đây, mức hỗ trợ là 30% cho người thuộc hộ nghèo, 25% cho người thuộc hộ cận nghèo và 10% cho các đối tượng còn lại.

Nghị định cũng quy định rằng người tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện thuộc đối tượng hỗ trợ ở nhiều mức khác nhau sẽ được hỗ trợ theo mức cao nhất.

Thời gian hỗ trợ sẽ tùy thuộc vào thời gian tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện thực tế của mỗi người, nhưng không quá 10 năm (120 tháng).

Kinh phí hỗ trợ tiền đóng bảo hiểm xã hội cho người tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện sẽ do ngân sách địa phương đảm bảo, và ngân sách Trung ương sẽ hỗ trợ ngân sách địa phương theo quy định của pháp luật.

Chủ hộ kinh doanh cá thể sắp được hưởng lợi từ chính sách bảo hiểm xã hội mới

Ủy ban Thường vụ Quốc hội vừa ban hành Nghị quyết số 78/2025/UBTVQH15 về việc ghi nhận thời gian đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc của chủ hộ kinh doanh đã tham gia trước ngày Luật Bảo hiểm xã hội năm 2024 có hiệu lực thi hành (1/7/2025). Nghị quyết này có hiệu lực thi hành từ ngày 1/7/2025.

Theo đó, thời gian chủ hộ kinh doanh đã đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc trước ngày 1/7/2025 sẽ được ghi nhận để làm căn cứ giải quyết chế độ bảo hiểm xã hội theo quy định của pháp luật về bảo hiểm xã hội.

Chủ hộ kinh doanh đã đủ điều kiện hưởng chế độ bảo hiểm xã hội trước ngày Nghị quyết này có hiệu lực thi hành, thì được giải quyết hưởng chế độ bảo hiểm xã hội kể từ ngày đủ điều kiện hưởng chế độ bảo hiểm xã hội theo quy định.

Chính phủ được giao chỉ đạo, hướng dẫn tổ chức thực hiện Nghị quyết này. Đồng thời, chủ động giải quyết những vướng mắc phát sinh trong triển khai thực hiện; bảo đảm quyền lợi cho chủ hộ kinh doanh trong giải quyết chế độ bảo hiểm xã hội.

Chính phủ cũng phải báo cáo kết quả thực hiện Nghị quyết này trong báo cáo tình hình thực hiện chính sách, chế độ bảo hiểm xã hội và tình hình quản lý, sử dụng Quỹ Bảo hiểm xã hội theo quy định của Luật Bảo hiểm xã hội.

Hội đồng Dân tộc, các Ủy ban của Quốc hội, Đoàn đại biểu Quốc hội, đại biểu Quốc hội và Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, trong phạm vi nhiệm vụ, quyền hạn của mình, giám sát việc thực hiện Nghị quyết này.

Trước đây, theo quy định tại Luật Bảo hiểm xã hội 2014, chủ hộ kinh doanh cá thể không thuộc đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc. Tuy nhiên, Luật Bảo hiểm xã hội 2024 đã mở rộng diện tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc với nhiều nhóm đối tượng, trong đó có chủ hộ kinh doanh cá thể.

Mức đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc đối với chủ hộ kinh doanh cá thể là 3% vào quỹ ốm đau và thai sản, 22% vào quỹ hưu trí và tử tuất. Về căn cứ đóng, Luật quy định chủ hộ kinh doanh được lựa chọn tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc, nhưng thấp nhất bằng mức tham chiếu, và cao nhất bằng 20 lần mức tham chiếu tại thời điểm đóng.

Do đó, mức đóng của chủ hộ kinh doanh tham gia bảo hiểm xã hội hàng tháng là 25% tiền lương. Chủ hộ có thể lựa chọn phương thức đóng hàng tháng, 3 tháng hoặc 6 tháng một lần tùy theo nhu cầu.

Về mức tham chiếu, khi chưa bãi bỏ mức lương cơ sở thì mức tham chiếu quy định tại luật này bằng mức lương cơ sở. Tại thời điểm mức lương cơ sở bị bãi bỏ thì mức tham chiếu không thấp hơn mức lương cơ sở đó.

Hiện nay, mức lương cơ sở là 2,34 triệu đồng/tháng. Do đó, mức đóng bảo hiểm xã hội thấp nhất của chủ hộ kinh doanh là 25% x 2,34 triệu đồng = 585.000 đồng/tháng.

Luật Bảo hiểm xã hội năm 2024 – Bước tiến mới cho bảo hiểm xã hội

Bảo hiểm xã hội Việt Nam vừa công bố thông tin quan trọng về Luật Bảo hiểm xã hội năm 2024, được Quốc hội thông qua và sẽ có hiệu lực từ ngày 1/7/2025. So với Luật Bảo hiểm xã hội năm 2014, Luật mới có nhiều điểm sửa đổi và bổ sung quan trọng, đặc biệt là những quy định liên quan trực tiếp đến quyền và trách nhiệm của người sử dụng lao động.

Một trong những điểm mới đáng chú ý của Luật Bảo hiểm xã hội năm 2024 là việc luật hóa một số quyền của người sử dụng lao động, vốn đang được quy định tại các văn bản dưới luật. Điều này giúp tạo thuận lợi và dễ dàng hơn khi tham gia và thực hiện chính sách bảo hiểm xã hội.

Theo Điều 12 của Luật mới, người sử dụng lao động có quyền từ chối thực hiện yêu cầu không đúng quy định của pháp luật về bảo hiểm xã hội. Ngoài ra, họ còn được tạm dừng đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc trong những trường hợp nhất định.

Cụ thể, Điều 37 của Luật quy định về tạm dừng đóng vào quỹ hưu trí và tử tuất. Người sử dụng lao động gặp khó khăn phải tạm dừng sản xuất, kinh doanh, dẫn đến việc người lao động và người sử dụng lao động không có khả năng đóng bảo hiểm xã hội, thì được tạm dừng đóng vào quỹ hưu trí và tử tuất trong thời gian tối đa 12 tháng.

Sau thời gian tạm dừng đóng, người sử dụng lao động và người lao động tiếp tục đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc và đóng bù cho thời gian tạm dừng đóng. Thời hạn đóng bù chậm nhất là ngày cuối cùng của tháng tiếp theo tháng kết thúc việc tạm dừng đóng.

Không chỉ dừng lại ở đó, Luật mới còn quy định rõ hơn trách nhiệm của người sử dụng lao động, nhằm bảo vệ quyền lợi chính đáng của người lao động. Theo Điều 13, người sử dụng lao động có trách nhiệm đăng ký tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc cho người lao động, phối hợp với cơ quan Bảo hiểm xã hội trong việc trả sổ bảo hiểm xã hội bản giấy cho người lao động, và lập hồ sơ để người lao động được hưởng chế độ bảo hiểm xã hội.

Người sử dụng lao động cũng có trách nhiệm phối hợp với cơ quan Bảo hiểm xã hội trong việc xác nhận thời gian đóng bảo hiểm xã hội khi người lao động chấm dứt hợp đồng lao động, hợp đồng làm việc, hoặc thôi việc. Đồng thời, phối hợp với cơ quan Bảo hiểm xã hội trả trợ cấp bảo hiểm xã hội cho người lao động.

Việc mở rộng quyền lợi và trách nhiệm của người sử dụng lao động trong Luật Bảo hiểm xã hội năm 2024 thể hiện rõ tinh thần thượng tôn pháp luật và tăng cường tính ràng buộc trách nhiệm của người sử dụng lao động trong việc bảo đảm quyền lợi bảo hiểm xã hội cho người lao động.